Linus » Specials » Duivenziekten
Linus: Informatie van A tot Z

Duiven en ziekten

Duiven en ziekten Alle levende wezens, dus ook duiven, kunnen getroffen worden door ziekten. Op de eerste dag dat het duivenkuiken uit zijn ei kruipt en soms zelfs al in het ei, kan er een ziekte toeslaan. Veelal valt het bij de kuikentjes nog wel mee. In het ei heeft het kuiken antistoffen tegen veel ziekten meegekregen, we noemen dit wel de maternale immuniteit. Bij onze duiven duurt die bescherming veelal niet meer dan enkele weken. Vervolgens kunnen ziekten toeslaan en de duiven zullen dan zelf die ziekte moeten zien te overwinnen. Wordt een duif ziek dan zal het lichaam van een duif zelf nieuwe antistoffen moeten aanmaken. De ziekte zal een volgend keer dan minder kans krijgen vanwege de aanwezigheid van antistoffen. Af en toe ziek zijn hoort bij jonge duiven. Maar ondanks dat opbouwen van weerstand zij er toch tal van ziekten die een serieuze bedreiging kunnen vormen voor de duiven.

Preventieve maatregelen

Er zijn mogelijkheden om een aantal ziekten te voorkomen en ook om de kans op ziekten te verminderen bijvoorbeeld door de infectiedruk te verlagen. Er zijn meerdere strategieën waarmee we dat kunnen bereiken.

Vaccineren

Omdat duiven geen financieel interessante groep zijn voor de veterinaire farmaceutische industrie zijn er maar nauwelijks vaccins voor de duiven beschikbaar. Er zijn vaccins tegen het paramyxovirus. De overheid verplicht de duivenhouders die met duiven vliegen of met duiven naar tentoonstellingen gaan de duiven te laten vaccineren. Daarnaast is er een vaccin tegen de duivenpokken. Er is een combinatievaccin met het paramyxovirus en de duiven kunnen ook nog geënt worden via de veerfollikelmethode met een entstof uit Oost-Europa. Vele jarenlang is er gebruik gemaakt van een entstof van Intervet, maar Intervet is gestopt met het produceren van dit vaccin waarschijnlijk ook omdat de verkoop wel winstgevend was, maar niet zoals dit het geval is bij de medicijnen voor productiedieren en veel gehouden huisdieren zoals hond en kat. Verder kennen we nog een vaccin tegen paratyfus. Dit vaccin beschermt de duiven niet tegen de ziekte, maar bij een uitbraak zullen er minder slachtoffers vallen. Dit is alles wat beschikbaar is en het ziet er niet naar uit dat we hier nog meer mogelijkheden zullen krijgen.

Huisvesting

Ziekten kennen ziekteverwekkers en als we deze buiten de deur weten te houden of weten te verminderen dan beschermen we onze duiven ook tegen ziekten. Dit is echter een redelijk complex verhaal omdat het over meer dan alleen maar een schoon hok gaat. Zo is bijvoorbeeld de huisvesting van de duiven erg van belang. Een warm en droog hok zonder tocht met een goede ventilatie in warme periodes is belangrijk. Als men kan bereiken dat de temperatuur beneden de 28° blijft dan zou dat mooi zijn. Maar als het buiten meer dan 28° is dan lukt het natuurlijke niet om daar in het duivenhok beneden te blijven. Duivenhokken moeten niet tochten en voldoende verluchten.
Overbevolkte hokken moeten vermeden worden. Op de hokken moeten bovendien ruim meer zitplaatsen zijn dan duiven. Voor doffers in een bak dienen de doffers ieder een eigen bak hebben. Zijn er meer bakken dan duiven dan kunnen de overcomplete bakken het best gesloten worden. Overbevolking en vechten om zitplaatsen geeft meer stress

Hygiëne

Voeren dient in een voerbak te gebeuren en niet op de grond waar het voer in aanraking komt met mest(resten). In mest kunnen ziektekiemen zitten die dan mee worden opgenomen. Daarom is het ook zaak om de voerbakken regelmatig schoon te maken. Aluminiumvoerbakken zijn daarom aan te bevelen. Vochtige plekken op het hok moeten vermeden worden omdat in een vochtig milieu de wormen en eitjes van de coccidieën graag verblijven en rijpen en vervolgen duiven kunnen infecteren. Drinkbakken kunnen het beste op een verhoging worden geplaatst zodat eer minder vervuiling in het water waait bij het opvliegen van de duiven. Na het schoonmaken van de hokken kan men wekelijks de schoongemaakte vloer met een licht met een bloemenspuit inspuiten en daarna met een brander weer drogen. Een uitstekende manier om coccidiose en andere besmettingen buiten de deur te houden.
Ook kan men regelmatig het hok ontsmetten, in de handel zijn daarvoor diverse middelen beschikbaar. Wel altijd goed de voorschriften lezen en daarna handelen.

Ziekten

Ondanks alle inspanningen is het niet mogelijk ziekten altijd te vermijden. Besmettingen kunnen door de duiven redelijk gemakkelijk worden opgelopen in reismanden en bij het foerageren. Stress kan bij de duiven de weerstand verminderen en bij het kweken en bij wedvluchten is er sprake van stress, ook als de roofvogels actief zijn is de stress bijna van de duif af te lezen. Dus ook bij goed verzorgde dieren komen ziektes voor, maar waarschijnlijk veel minder dan wanneer men deze voorzorgsmaatregelen niet zou hebben getroffen.

Als een ziekteverwekker bij de duiven toeslaat, dan hangt het van de houder af hoe snel er kan worden ingegrepen. Als de houder zijn duiven namelijk dagelijks observeert en kennis heeft van ziektesymptomen en gedrag van de duiven dan kan er vaak ook snel worden ingegrepen. Dit kan in heel veel gevallen de uitbraak beperken en de aangetaste dieren sneller doen herstellen bij een gerichte therapie. Zelf dokteren, is niet altijd de juiste weg en zeker niet als men niet zeker is van de zaak. Daarnaast moet het preventief kuren echt ontraden worden omdat dit resistentie in de hand werkt.
Duiven en pokken

Duiven en pokken

Bij duiven zijn er twee types of soorten pokkenvirussen te onderscheiden. Bij type één zien we typische pokken en bij type twee atypische pokken of de zogenaamde bloedpokken. Bij de eerste vorm, laten…
Duiven en 't Geel

Duiven en 't Geel

Er is geen duivenhouder of hij krijgt wel te maken met ‘t Geel’ een populaire naam voor Trichomoniase. Trichomoniase wordt bij de duiven veroorzaakt door de Trichomonas gallilae. Het is een parasiet m…
Duiven en ectoparasieten

Duiven en ectoparasieten

Ectoparasieten bevinden zich op het lichaam van de duif. We zien bij de duiven dat er zowel mijten en luizen kunnen parasiteren op de duiven. Lang niet alle soorten vormen een bedreiging voor de duive…
Het paramyxovirus bij duiven

Het paramyxovirus bij duiven

Het paramyxovirus serotype 1, is verantwoordelijk voor paramyxovirose bij duiven. In de winter van 1982/1983 sloeg dit virus in Nederland en België hard toe. Onder de duiven vielen vele slachtoffers.…
Duiven en paratyfus

Duiven en paratyfus

Bij paratyfus bij duiven wordt een duif-specifieke variant met een Salmonella kiem bedoeld. Paratyfus bij duiven wordt alleen veroorzaakt door de Salmonella Typhimurium. Geïnfecteerde duiven kunnen de…
Duiven en ornithose

Duiven en ornithose

Ornithose of Chlamydophila psittaci is een besmetting die op veel hokken voorkomt. Duiven zijn gevoelig voor twee verschillende stammen. Uit serologische onderzoeken blijkt dat verreweg de meeste hokk…
Gebruik van antibiotica bij postduiven

Gebruik van antibiotica bij postduiven

Het gebruik van antibiotica kent vele zegeningen, maar brengt ook vele zorgen met zich mee. Bacteriën dreigen resistent of immuun te worden, dat wil zeggen dat de bacteriën overleven, veelal door het…
Natte ogen en andere oogproblemen bij duiven

Natte ogen en andere oogproblemen bij duiven

Iedere duivenhouder kent het verschijnsel wel van een nat oog of natte ogen bij zijn duiven. Natte ogen bij duiven worden soms ten onrechte in verband gebracht met ornithose. Er zijn echter veel meer…
Het herpesvirus bij duiven

Het herpesvirus bij duiven

Het Pigeon Herpesvirus 1 verschilt serologisch van de herpesvirussen van andere diersoorten. Bij het serologisch onderzoek wordt niet naar virussen, bacteriën en dergelijke gezocht, maar er wordt geke…
Mycoplasmosa of snot bij postduiven

Mycoplasmosa of snot bij postduiven

Mycoplasmosa wordt over de gehele wereld waargenomen bij vooral hoenderachtigen en kalkoenen, maar ook bij duiven en andere vogels. Bijna alle duiven zijn drager van deze mycoplasma ‘s zonder daar zie…
Ornitosecomplex en Luchtweginfecties bij duiven

Ornitosecomplex en Luchtweginfecties bij duiven

Luchtweginfecties bij duiven kunnen vele oorzaken hebben en we spreken dan over het ornithose-complex. Hiermee wordt aangegeven dat een groot aantal infecties en omstandigheden verantwoordelijk kunnen…
Streptococcose of ook wel spier- en vleugelziekte genoemd

Streptococcose of ook wel spier- en vleugelziekte genoemd

Streptoccocose is een bacteriële infectieziekte. In België wordt deze ziekte ook wel de vleugelziekte of spierziekte genoemd. De veroorzaker van deze ziekte is de Streptococcus gallolyticus. Dat er in…
Duiven en endoparasieten

Duiven en endoparasieten

Endoparasieten zijn parasieten die zich ophouden in het lichaam van de duif. Voor de duiven zijn de belangrijkste parasieten de wormen waarvan we er verschillende kennen. Zo kennen we lintwormen, zuig…
Gepubliceerd door Linus op 26-03-2014, laatst gewijzigd op 03-01-2017. Het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van deze special ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.

Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Falco Ebben
Schrijf mee!